Digging the digital

Aaron Swartz (8 november 1986 - 11 januari 2013) was een digitale activist met het rotsvaste geloof dat wetenschappelijke informatie openlijk beschikbaar moet zijn en blijven. Hij was een schrijver, programmeur, web-activist en politieke organisator. Hij was betrokken bij de ontwikkeling van het RSS-format, de ontwikkeling van de webschrijf-taal Markdown, mede-oprichter van Reddit, mede-oprichter van Creative Commons en een bekend website framework gebaseerd op Python. Er is veel over Swartz te vertellen, zijn leven is enorm bijzonder. Daarom is elk jaar Aaron Swartz Day in het weekend van zijn verjaardag. Vandaag dus. Om zijn leven en zijn werk te herinneren en door te werken aan een open en vrij internet.

Aaron zou vandaag 40 jaar worden. Helaas nam hij zijn eigen leven in 2013, nadat hij onophoudelijk werd opgejaagd door de Amerikaanse overheid voor zijn activistische werk. Hij openbaarde 4 miljoen academische artikelen uit de online JSTOR bibliotheek. Naar eigen zeggen omdat academisch onderzoek door publiek geld wordt gefinancierd en dus openbaar moet zijn. Het is daarom moreel onjuist om dit achter de betaalmuur van JSTOR te zetten, volgens Swartz.

Hij werd aangeklaagd, vervolgd, gevangen gezet omdat hij openbaar materiaal achter een betaalmuur weghaalde en het weer van ons wilde maken. Gratis.

We zijn inmiddels in een wereld waar een paar grote bedrijven miljarden verdienen met het ongeoorloofd verzamelen van teksten, boeken, video’s, kunst, nieuws, kennis en unieke informatie, om machines te trainen die het aan ons terug verkopen. Ook aan mij. Ik ben niet roomser dan de paus. Het schuurt en schaaft aan alle kanten. We verliezen wat het web uniek maakte. We verliezen het internet wat Aaron mee ontwikkelde. OpenAI, Anthropic, Google, Microsoft, Meta, Amazon, X, Moonshot, GLM, en meer bedrijven. Ze maken zich minstens zo schuldig aan datgene wat Aaron klaarspeelde met een harddisk en een eenvoudig Python script bij JSTOR.

Het is wrang dat de opmaaktaal Markdown, mede door Swartz ontwikkeld, nu de primaire opmaaktaal is voor berichten van en naar AI. Als je AI vraagt om een script te maken is de kans groot dat het Python is. Waar Swartz bij de originele ontwikkeling was betrokken.

Ik leerde vrij recent dat Aaron Swartz ooit heeft samengewerkt met Sam Altman, oprichter van OpenAI. Swartz maakte samen met Altman deel uit van de lichting van 2005 bij de Silicon Valley-incubator Y Combinator. Hij waarschuwde zijn vriendin Quinn Norton kort voor zijn overlijden voor Sam Altman:

Je moet begrijpen dat je Sam nooit kunt vertrouwen. Hij is een sociopaat. Hij zou tot alles in staat zijn.

Vandaag is het Aaron Swartz Day, met een hackathon in San Francisco en wereldwijd online. Wil je meer weten over het leven van Aaron, kijk dan de gratis documentaire The Internet’s Own Boy (Archive.org | Youtube) of kijk op Doeidag.nl (en volg ze op de Fediverse) wat je kunt doen om je vrijer te maken van BigTech.